Klimaatverandering

Een filosofische analyse van onze grootste uitdaging

Tyfoons in Zuidoost-Azië, bosbranden in Australië en ook de extremere weersomstandigheden in Nederland: zijn het incidenten of toch de gevolgen van klimaatverandering? De Zweedse scheikundige Arrhenius formuleerde in 1896 al de hypothese dat de industriële CO2-uitstoot het klimaat beïnvloedt. Sindsdien is dit thema niet meer van de onderzoeksagenda verdwenen. Het nieuwste klimaatrapport laat zien dat de invloed van de mens onder andere is waargenomen in de opwarming van de atmosfeer en de oceaan, in de wereldwijde zeespiegelstijging en in veranderingen in bepaalde klimaatextremen. Er moet dus iets gebeuren. Waarom kreeg dit rapport in Nederland dan zo weinig aandacht?

Klimaatverandering is een complex probleem. Hoe kunnen we omgaan met dit multidisciplinaire vraagstuk, de grootste uitdaging voor de mensheid? En hoe kan je met behulp van de filosofie ingewikkelde, maatschappelijke issues als deze hanteerbaar maken? Prof. dr. mr. Herman Philipse (Universiteitshoogleraar, UU) zal in vier colleges hierover spreken. Van de eerste tekenen van klimaatverandering, tot een filosofische benadering van dit type wetenschappelijke problemen. En van het menselijk onvermogen om te gaan met onzekerheden, tot het politieke spel dat zich nu heeft ontwikkeld. Ga mee op onderzoek in dit overzichtscollege.

 

Leestips

  • Wikipedia geeft een heldere introductie op dit complexe probleem op de pagina klimaatverandering.
  • Op 31 maart kwam het nieuwste IPCC rapport (AR5) uit. Lees hier de samenvatting voor beleidsmakers.
  • Naar aanleiding van dat rapport schreef Paul Luttikhuis over het gevolg van opwarming van de aarde voor onze voedselvoorziening. (NRC, 31 maart)
  • Media geven soms lobbyisten en gerespecteerde wetenschappers evenveel gewicht. Dat wordt niet altijd even gewaardeerd. Lees bijvoorbeeld dit artikel uit The Independent van 2 april.
  • Onzekerheid speelt een grote rol in klimaatverandering. Soms gebruiken lobbyisten dat om het probleem te bagatelliseren. Wetenschapshistorici Naomi Oreskes en Erik Conway schreven hierover het boek Merchants of Doubt.
  • In het boek A Perfect Moral Storm beschrijft filosoof Stephen Gardiner de ethische tragedie van klimaatverandering. Hij gaf bij ons een lezing die je hier terug kan kijken.
  • VPRO neemt je mee op pad en brengt de klimaatproblematiek in beeld. Voor de zesdelige serie Klimaatjagers reist Bernice Notenboom naar zes punten op aarde, waar veranderingen van het klimaat hele ecosystemen diepgaand zullen beïnvloeden.
  • Urgenda, actie-organisatie voor duurzaamheid en innovatie, daagde de Nederlandse staat het gerecht. Zij vinden dat de staat verplicht kan worden om verdergaande emissiereductie­ maatregelen te treffen. Lees de reactie van de Nederlandse staat in dit rapport.
  • Lees ook het boek 'Over de crisis niets dan goeds', waarin 24 interviews met mensen uit de wetenschap, bedrijfsleven, overheden, ngo's en kunst staan over de crisis rond klimaat en biodiversiteit.


  • "Any consideration of the costs of meeting
    climate objectives requires confronting one
    of the thorniest issues in all of climate-change
    economics. How should we compare present
    and future costs and benefits?"

William Nordhaus, The Climate Casino (2013).

Blogs

donderdag 7 augustus 2014
Kortingscode luistercd Herman Philipse
dinsdag 22 juli 2014
Alles wat je moet weten over klimaatverandering
vrijdag 16 mei 2014
De belangrijkste conclusies uit de lezingenreeks 'Klimaatverandering' door Herman Philipse.
donderdag 24 april 2014
Word vegetariër en ga fietsen!
donderdag 17 april 2014
Je kunt in het tegengaan van klimaatverandering beter het zekere voor het onzekere nemen. Toch handelen we nu nog vaak reactief in plaats van actief.
vrijdag 11 april 2014
Morele problemen maken oplossing klimaatproblematiek onmogelijk.
donderdag 3 april 2014
De mens veroorzaakt de eigen ondergang

Delen