Stel je voor: je bent burgemeester van Utrecht en wordt 's nachts uit bed gebeld omdat er een crisis is uitgebroken in de stad. Jij bent degene die knopen moet doorhakken en daarbij alle belangen goed moet afwegen. Wat voor bestuurder zou jij zijn?
Sociaal psycholoog Iris Meinderts (Universiteit Utrecht) doet onderzoek naar wat we verwachten van leiders als de crisis uitbreekt. Wat zou jij doen?
Klik op Verder om dit onderzoek te starten.
Je wordt uitgenodigd om deel te nemen aan het onderzoek Samen door de crisis: besluitvorming in tijden van crisis, uitgevoerd door Adapt! in samenwerking met Studium Generale. Voordat je besluit mee te doen, is het belangrijk dat je de informatie hieronder goed leest en begrijpt.
Wat wordt van je gevraagd
Vrijwilligheid en stoprecht
Vertrouwelijkheid en anonimiteit
Risico's en ongemakken
Vragen over het onderzoek?
Mail Iris Meinderts (i.c.meinderts@uu.nl)
Klachten over dit onderzoek?
Mail Universiteit Utrecht: (fetc.rebo@uu.nl)
Meer weten over hoe het onderzoek wordt uitgevoerd en wat er met jouw antwoorden gebeurt? Bekijk dan vooraf de informatiebrief.
Door hieronder akkoord te gaan:
Stel je voor: in de stad waar je woont dient zich een nieuwe crisis aan. Met een crisis bedoelen we een plotselinge situatie waarin de veiligheid of gezondheid van mensen in gevaar komt en waarbij snel handelen noodzakelijk is. Denk bijvoorbeeld aan een natuurramp zoals een overstroming.
Neem even de tijd om een dergelijke mogelijke toekomstige situatie voor de geest te halen. Denk bijvoorbeeld aan de plek waar je bent op het moment dat de crisis zich aandient, met wie je bent, en wat deze crisis precies betekent voor jou of de mensen om je heen.
Wanneer je een duidelijk beeld hebt van deze situatie, kun je doorgaan naar de volgende pagina.
Je hebt zojuist een concreet beeld gevormd van de crisis in je stad. Stel je nu voor dat je op dit moment de burgemeester van je stad of dorp bent.
Als burgemeester ben je voorzitter van het college van burgemeester en wethouders en van de gemeenteraad. Je bent verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid, werkt samen met andere bestuurders, ambtenaren en maatschappelijke organisaties, en vertegenwoordigt de gemeente naar inwoners en andere overheden.
In deze rol moet je besluiten nemen die grote gevolgen kunnen hebben voor verschillende groepen in de stad. Probeer je zo goed mogelijk in te leven in deze rol terwijl je nadenkt over hoe je zou handelen in deze crisis.
Stel je nog steeds voor dat je de burgemeester van je stad of dorp bent. Er doet zich plotseling een crisis voor. Belangrijke voorzieningen komen onder druk te staan en de veiligheid en het dagelijks leven van bewoners wordt bedreigd.
Jouw taak als burgemeester is om rust en orde in de stad te bewaren en om te zorgen dat inwoners veilig blijven. Ook moet je rekening houden met kwetsbare groepen, mogelijke economische gevolgen, en wet- en regelgeving.
In deze complexe situatie moet jij als burgemeester prioriteiten stellen en keuzes maken die grote gevolgen hebben voor de stad en haar inwoners. Op de volgende pagina zullen we je een aantal van dergelijke situaties schetsen, waarna we je zullen vragen om uit een aantal opties een keuze te maken.
Hartelijk dank voor je deelname! Je deelname is van grote waarde. Je antwoorden worden alleen voor onderzoek gebruikt.
Uit eerder onderzoek weten we dat niet alleen de uitkomst van een beslissing belangrijk is, maar ook de manier waarop die tot stand komt. Wanneer burgers het gevoel hebben dat zij gehoord worden, respectvol behandeld worden en dat beslissingen transparant worden uitgelegd, spreken we van procedurele rechtvaardigheid. Zulke procedures hangen sterk samen met vertrouwen in bestuurders.
Tegelijkertijd weten we nog weinig over wat er gebeurt wanneer bestuurders onder tijdsdruk moeten handelen. Heeft tijdsdruk invloed op hun neiging om burgers inspraak te geven, transparant te zijn en duidelijke criteria te gebruiken? Met dit onderzoek proberen we daar meer inzicht in te krijgen. Denk je dat burgers begrip hebben voor minder inspraak in noodsituaties? Waar ligt voor jou de grens? En wat verlang je precies van een burgemeester tijdens crisis? Misschien heeft dit onderzoek je aan het denken gezet over deze afwegingen.
Een voorbeeld van procedurele rechtvaardigheid tijdens crisis is bijvoorbeeld het afscheidsinterview van Jan van Zanen, die reflecteerde op zijn handelen tijdens de tramaanslag in Utrecht.
Naast deze vragen waren we ook benieuwd naar verschillen tussen mensen in hoe zij omgaan met onduidelijkheid en open eindes. Sommige mensen hebben bijvoorbeeld een sterke voorkeur voor duidelijke en afgeronde informatie, terwijl anderen juist comfortabel zijn met ambiguïteit. Denk bijvoorbeeld aan mensen die liever een afgerond einde hebben van een mooie film of een goed boek, terwijl anderen een open einde ook fijn vinden. Dit noemen wij de behoefte aan cognitieve afronding.
Je hebt hier vragen over beantwoord, en jouw score hierop is relatief (onbekend). Deze score is natuurlijk een momentopname en kan per situatie verschillen.
Jouw deelname aan dit onderzoek is voltooid.
Vond je het leuk om deel te nemen en daarmee wetenschappers te helpen om crisis responses te begrijpen? Zou je dat vaker willen doen? Schrijf je dan in voor de participantenpool van Adapt! We zullen dan eens in de zoveel tijd contact opnemen met de vraag om deel te nemen aan onderzoeken en om resultaten te delen. Inschrijven kan hier.